Việc Mỹ siết chặt quy định xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc đang làm thay đổi nhanh thị trường nước này. Khi NVIDIA gần như không còn chỗ đứng ở mảng chip AI cao cấp tại Trung Quốc, các doanh nghiệp nội địa, đặc biệt là Huawei, đang trở thành lựa chọn thay thế chính của nhiều công ty công nghệ trong nước.
Theo diễn biến mới, chính phủ Mỹ đã cấm bán toàn bộ các dòng chip AI tiên tiến vào Trung Quốc. Điều này khiến thị phần chip AI của NVIDIA tại thị trường Trung Quốc giảm về 0, theo xác nhận từ lãnh đạo hãng. Dù NVIDIA vẫn còn một số dòng chip đời cũ dành cho Trung Quốc, các sản phẩm đó ngày càng khó đáp ứng nhu cầu mới, nhất là khi các doanh nghiệp chuyển sang những hệ thống AI phức tạp hơn, cần khả năng xử lý lớn hơn và bộ nhớ nhanh hơn.
Khoảng trống mà NVIDIA để lại đang buộc các nhà sản xuất trong nước tăng tốc sản xuất. Trong số đó, Huawei được xem là bên hưởng lợi lớn nhất. Công ty hiện là một trong những nhà sản xuất chip AI và chip trung tâm dữ liệu quan trọng nhất tại Trung Quốc. Nhờ các hạn chế áp lên NVIDIA, Huawei được dự báo có thể nắm khoảng 60% thị phần chip AI tại Trung Quốc vào cuối năm 2026. Đây là mức tăng rất lớn, cho thấy thị trường đang nghiêng mạnh về các giải pháp do doanh nghiệp Trung Quốc tự phát triển.
Một yếu tố quan trọng nằm ở nhu cầu thực tế từ các công ty công nghệ Trung Quốc. Khi nguồn cung từ nước ngoài bị chặn, họ phải chuyển sang giải pháp trong nước để duy trì việc huấn luyện và vận hành mô hình AI. Theo ước tính hiện nay, doanh thu chip AI của Huawei có thể đạt 12 tỷ USD vào năm 2026, dựa trên lượng đơn hàng đã có. Phần lớn doanh thu này được cho là đến từ Ascend 950PR, dòng chip đã bước vào giai đoạn sản xuất hàng loạt từ tháng 3.
Ascend 950PR hỗ trợ MXFP4, một tập lệnh quan trọng để chạy các mô hình AI mới như DeepSeek V4. Con chip này đạt hiệu năng FP4 tối đa 2 PFLOPs và đi kèm 128 GB bộ nhớ HBM do Trung Quốc sản xuất. Với người dùng phổ thông, điều này có nghĩa là Huawei đang có trong tay một nền tảng đủ mạnh để phục vụ những hệ thống AI hiện đại, thay vì chỉ đáp ứng các tác vụ cơ bản. Một phiên bản nâng cấp của dòng này là Ascend 950DT cũng được dự kiến sản xuất hàng loạt vào quý 4 năm 2026, với bộ nhớ HBM tăng lên 144 GB.
Xa hơn, Huawei đã vạch sẵn lộ trình sản phẩm tiếp theo. Ascend 960 được lên kế hoạch cho quý 4 năm 2027, còn Ascend 970 dự kiến xuất hiện vào quý 4 năm 2028. Mỗi thế hệ mới được cho là sẽ tăng hiệu năng, bổ sung tính năng và mở rộng dung lượng bộ nhớ HBM. Điều đó cho thấy Huawei tận dụng cơ hội ngắn hạn từ lệnh cấm của Mỹ và đang chuẩn bị cho cuộc cạnh tranh nhiều năm tới trong hạ tầng AI.
Quy mô thị trường cũng là lý do khiến cuộc đua này trở nên đáng chú ý. Một dự báo từ Morgan Stanley cho rằng thị trường chip AI tại Trung Quốc có thể đạt 67 tỷ USD vào năm 2030, trong đó 86% nguồn cung sẽ đến từ các công ty Trung Quốc. Riêng trong năm nay, nguồn cung nội địa được ước tính trị giá khoảng 21 tỷ USD. Nếu kịch bản này thành hiện thực, hệ sinh thái chip AI tại Trung Quốc sẽ ngày càng ít phụ thuộc vào doanh nghiệp Mỹ.
Gần đây, khi DeepSeek công bố V4, cả NVIDIA và Huawei đều có hỗ trợ ngay từ ngày đầu. Tuy nhiên, trong bối cảnh chính sách xuất khẩu thay đổi, lợi thế dài hạn tại Trung Quốc đang nghiêng về Huawei và các nhà cung cấp nội địa. Dù Mỹ tiếp tục gây sức ép bằng cách hạn chế thiết bị quang khắc tiên tiến từ ASML vào Trung Quốc, nước này vẫn đang duy trì tốc độ phát triển hạ tầng và phần mềm AI khá ổn định. Thị trường AI Trung Quốc đang tự chủ hơn, với Huawei nổi lên như cái tên trung tâm.
Nguồn: GenK