Trong khi phần lớn người dùng sẽ xem một chiếc smartphone gập bị hỏng màn hình trong là món đồ khó sửa, Dương, một sinh viên năm hai của Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, lại nhìn thấy ở đó cơ hội để tạo ra một thiết bị hoàn toàn khác.
Chiếc máy mà Dương mang tới buổi trò chuyện là Galaxy Z Flip5, nhưng gần như không còn mang dáng dấp quen thuộc của một mẫu điện thoại gập dọc. Phần màn hình trong bị hỏng được bỏ qua, thay vào đó toàn bộ trải nghiệm sử dụng được chuyển sang màn hình ngoài. Bên dưới màn hình là một bàn phím vật lý, khiến tổng thể thiết bị gợi nhớ đến những mẫu điện thoại BlackBerry đời cũ.
Theo Dương, ý tưởng ban đầu bắt nguồn từ một bản mod ở nước ngoài với cơ chế dạng trượt. Tuy nhiên, việc tự làm cơ cấu trượt mất nhiều thời gian và phức tạp hơn dự kiến, nên nhóm chuyển sang thiết kế dạng liền khối. Cách làm này đơn giản hơn, nhưng vẫn giữ được tinh thần chính của dự án: biến một chiếc Z Flip5 thành thiết bị có bàn phím vật lý, sử dụng được như một smartphone nhỏ gọn kiểu BlackBerry.
Phần bàn phím là chi tiết đáng chú ý nhất. Dương cho biết bàn phím này lấy từ BlackBerry Porsche Design P’9981. Nó không được nối trực tiếp vào bo mạch của điện thoại mà hoạt động như một bàn phím Bluetooth. Vì vậy, chiếc máy có tới hai cổng sạc: một cổng cho Galaxy Z Flip5 và một cổng riêng để sạc bàn phím.
Để cố định toàn bộ linh kiện, phần khung được thiết kế và in 3D. Dương cho biết cậu đã tự vẽ nhiều phần, nhưng ở những chi tiết cần độ chính xác cao như vị trí đặt main, khung camera và bố trí linh kiện, cậu phải nhờ thêm người có chuyên môn hỗ trợ đo đạc và hoàn thiện. Mặt lưng vẫn là linh kiện gốc của Samsung, trong khi các chi tiết như vít, phím âm lượng và khe SIM vẫn được giữ lại hoặc bố trí lại để máy có thể sử dụng thực tế.
Về phần mềm, thử thách lớn nằm ở màn hình ngoài của Z Flip5. Bình thường, màn hình này không được thiết kế để chạy toàn bộ ứng dụng như một smartphone chính. Dương đã phải dùng lệnh ADB để cố định hướng hiển thị, tránh tình trạng xoay màn hình sai chiều khi cầm máy theo form mới.
Ngoài ra, cậu mua một launcher từ một lập trình viên trên Reddit với giá khoảng 2,6 triệu đồng. Launcher này cho phép các ứng dụng cài từ CH Play tự động xuất hiện trong menu, thay vì phải thêm thủ công như khi dùng Good Lock. Nhờ đó, màn hình ngoài của Z Flip5 có thể hiển thị nhiều ứng dụng như YouTube, game, trình gọi điện và các app thông thường khác.
Chiếc máy vẫn có thể xem video, nghe nhạc, chơi game và nhập liệu tiếng Việt bằng bàn phím vật lý. Khi cần, người dùng vẫn có thể bật bàn phím ảo và gõ có dấu như trên smartphone thông thường. Một điểm thú vị khác là máy có thể vuốt lên để mở đa nhiệm, thao tác vốn không có trên màn hình ngoài nguyên bản của Z Flip5.
Tất nhiên, đây vẫn là một bản độ thủ công nên không tránh khỏi hạn chế. Khi nghe nhạc có bass lớn, loa có thể bị rè nhẹ do kết cấu khung đã thay đổi. Việc gọi điện cũng phải chuyển sang loa ngoài do phần loa thoại không còn như thiết kế ban đầu. Sóng SIM ban đầu khá yếu, buộc Dương phải can thiệp thêm anten để cải thiện khả năng bắt sóng.
Camera vẫn dùng được nhưng thao tác không còn thuận như máy gốc: người dùng có thể selfie bằng camera trước, còn nếu muốn chụp bằng camera sau thì phải xoay màn hình ra phía trước để “chụp mò”, gần như không thể căn góc và khá buồn cười. Tuy nhiên, với một dự án DIY mang tính thử nghiệm, những bất tiện này là điều chấp nhận được.
Dương thừa nhận bản mod này vẫn còn nhiều điểm có thể cải tiến. Cậu muốn tiếp tục tối ưu thiết kế để phần cầm nắm thuận tay hơn, đồng thời đưa các nút và bố cục về vị trí hợp lý hơn với form máy mới. Ngoài Z Flip5, Dương cũng đang thử thiết kế bản độ khác cho dòng Galaxy Z Fold3 đến Z Fold5 theo hướng CNC mỏng hơn.
Điểm thú vị của dự án không chỉ nằm ở việc một chiếc Galaxy Z Flip5 được biến thành “BlackBerry gập” độc bản, mà còn ở cách một sinh viên năm hai tự tìm linh kiện, mua công cụ phần mềm, thiết kế khung, in 3D, xử lý lỗi sóng, loa, bàn phím và launcher để biến một chiếc máy hỏng thành thiết bị có thể dùng được.
Đây không phải một sản phẩm thương mại hoàn chỉnh, cũng khó có thể so sánh với smartphone thông thường về độ ổn định hay tính tiện dụng. Tuy nhiên, với một bản độ xuất phát từ đam mê và tinh thần tái chế phần cứng, chiếc Galaxy Z Flip5 của Dương cho thấy cộng đồng trẻ yêu công nghệ tại Việt Nam hoàn toàn có thể tạo ra những thiết bị độc đáo, khác biệt và giàu tính thử nghiệm.
Nguồn: GenK